Elektroniczne przerzutki Sram – bezprzewodowa zmiana biegów
28-02-2019Program
lojalnościowy
4,9/5 Nasza ocena
na Opineo
Punkty odbioru rowerów
Dostawa gratis w 24h
W ciągu ponad 35 lat działalności SRAM wprowadził do świata rowerów wiele pomysłów. Rozwiązania z czasem podchwycili inni producenci, pchając do przodu globalną ofertę osprzętu rowerowego. Zasługę firmy stanowi między innymi przechodzenie na napędy pozbawione przedniej przerzutki. Dzięki takim innowacjom marka zza oceanu próbuje wyprzedzić inne przedsiębiorstwa, w tym Shimano, dodając nowe, nieraz zaskakujące grupy napędów. Jak jednak połapać się we wciąż rozbudowywanej hierarchii osprzętu SRAM? Przeczytaj wpis, a zrozumiesz klasyfikację grup.
Spis treści:
Oferta SRAM'a jest zdecydowanie bardziej rozbudowana w przypadku napędów MTB. Nie znaczy to, że wśród szosowych i gravelowych propozycji nie znajdziesz czegoś dla siebie.
Obecny rozwój amerykańskich napędów dotyczy przede wszystkim bezprzewodowego osprzętu. Elektroniczne grupy osprzętu w różnych odmianach trafiają do MTB XC, rowerów szosowych oraz do e-bike’ów, w tym oczywiście do modeli eMTB. Na elektronice jednak świat się nie kończy, dlatego dzisiaj opiszemy wszystkie grupy marki SRAM, porównując je z odpowiednikami Shimano.
Amerykański koncern skupia się na dwóch filarach marki: komponentach MTB i szosowych. To z nich pochodzący osprzęt niejako ewoluował w propozycje dla fanów kolarstwa przełajowego i rowerów gravelowych. Wyposażony w napęd SRAM gravel ma więc w nazwie „jedynkę” – to Apex 1, Rival 1 oraz Force 1.
Dobrym przykładem specjalizacji SRAM-a są też manetki obrotowe, które znajdziesz nawet w zaawansowanych grupach MTB, takich jak NX i GX. Jednak amerykańska marka odpuszcza wiele segmentów, np. w dużej mierze osprzęt miejski czy najniższe serie szosowe. Istotny jest także kierunek rozwoju firmy. SRAM robi wszystko, aby mieć coś śmiałego do powiedzenia w elektronicznym osprzęcie szosowym, szutrowym i – przede wszystkim – MTB.
Istnieją tylko 4 grupy osprzętu SRAM przeznaczone do kolarstwa szosowego. To mało w porównaniu z aż 7 oferowanymi przez Shimano. Warto przypomnieć datę debiutu pierwszej generacji japońskiego Dura-Ace. Był to rok 1973. Pierwsze grupy szosowe SRAM zaprezentowano dopiero w roku 2006. Jednak amerykanie od razu błysnęli unikatowymi rozwiązaniami technicznymi, z których do dzisiaj zresztą kojarzymy markę SRAM. Grupy szosowe omówmy jednak po kolei, zaczynając od najniższej.
Nazwa | Apex | Rival | Force | Red |
|---|---|---|---|---|
Poziom | Podstawowa | Zaawansowana | Wyścigowa | Topowa |
Odpowiednik u Shimano | Tiagra (R4000) / 105 / GRX | 105 | Ultegra | Dura-Ace |
Liczba rzędów | 1x12 | 2x11 (mech.) / 1x12, 2x12 AXS | 2x12 AXS / 1x12 XPLR AXS | 2x12 AXS |
Przerzutki | Krótki wózek, system Eagle/XPLR (1x) | System EXACT ACTUATION, Yaw (2x12 AXS) | Yaw, jednoczęściowe koronki 2x, elektroniczny trym | Yaw z elektronicznym trymem, mniejsze opory |
Materiały | Aluminium | Aluminium, karbon | Aluminium, karbon | Karbon, tytan, aluminium |
Manetki | DoubleTap / bezprzewodowe AXS | DoubleTap, bezprzewodowe AXS | Bezprzewodowe AXS, karbonowa dźwignia | Bezprzewodowe AXS, karbonowa dźwignia, inne wyprofilowanie |
Korba | 1x: 38-46T (XPLR/Eagle), DUB | 2x: 46/33, 48/35, 43/30; 1x XPLR | 2x: 50/37, 48/35, 46/33, 43/30 (2x Wide); 1x XPLR | 2x: 50/37, 48/35, 46/33; opcja pomiaru mocy |
Kaseta | 11-44T | 10-30, 10-36 (2x); XPLR 10-44T | XG-1270: 10-28, 10-30, 10-33, 10-36; XPLR 10-44T | XG-1290: 10-28, 10-30, 10-33, 10-36 |
Wersja elektroniczna | Tak – Apex AXS / Apex XPLR AXS (1x12) | Tak – Rival AXS (2x12) / Rival XPLR AXS (1x12) | Tak – Force AXS (2x12) / Force XPLR AXS (1x12) | Tak – Red AXS (2x12) |
Elektroniczne grupy osprzętu od SRAM
Istnieją cztery grupy szosowe SRAM: Apex, Rival, Force i Red – każda dostępna dziś także w wersji bezprzewodowej AXS.
Podstawowa grupa szosowa SRAM Apex odpowiada dziś poziomowi Shimano Tiagra/105/GRX i, co ważne, przeszła spore zmiany. Klasyczny mechaniczny DoubleTap wciąż istnieje, ale Apex zyskał też bezprzewodową wersję AXS, dostępną w konfiguracji 1x12 z gearingiem XPLR lub Eagle. W wersji mechanicznej korby mają zwykle 2 blaty, natomiast Apex AXS/Apex XPLR AXS to napęd 1x12 z kasetą PG-1231 o rozpiętości 11-44T, przeznaczony głównie do gravela i bikepackingu. Hydrauliczne hamulce tarczowe są już standardem w wersji AXS.
Apex to podstawowa grupa szosowa SRAM… ale dziś dostępna także w wersji elektronicznej Apex AXS i Apex XPLR AXS!
Apex to podstawowa grupa szosowa SRAM... ale jest no poziomie Tiagry. Co więcej, niedługo może pojawić się elektroniczna wersja SRAM Apex!
Średnia półka szosowa SRAM to dziś zarówno wersje mechaniczne (2x11), jak i bezprzewodowe Rival AXS w konfiguracji 2x12, a także gravelowa odmiana Rival XPLR AXS (1x12). Wiele technologii w Rivalu pochodzi z droższych grup, a korzystna cena wynika z użycia aluminium i karbonu w mniejszej ilości elementów. Przerzutki wykorzystują technologię Yaw (w wersjach AXS) lub system EXACT ACTUATION, eliminując potrzebę trymowania przy wykrzyżowanym łańcuchu – podobnie jak w elektronicznych przerzutkach Shimano Di2. Kasety w wersji mechanicznej to 10-30 lub 10-36, a w wersji XPLR AXS – nawet 10-44T.
SRAM Rival AXS to obecnie jeden z najbardziej przystępnych cenowo bezprzewodowych osprzętów szosowych – dostępny już w wersji 2x12.
Force to bardzo udany rywal dla Shimano Ultegra, obecnie dostępny w wersji bezprzewodowej Force AXS (2x12) oraz gravelowej Force XPLR AXS (1x12). Korby Force AXS mają jednoczęściowe koronki 2x w konfiguracjach 50/37, 48/35, 46/33, a szeroka wersja 2x Wide oferuje 43/30. Kasety XG-1270 dostępne są w rozstawach 10-28, 10-30, 10-33 i 10-36, a w wersji XPLR – aż 10-44T. Przerzutki wykorzystują technologię Yaw z elektronicznym trymem, eliminując rub łańcucha bez potrzeby ręcznej regulacji.
Force AXS to wciąż jeden z najlepszych wyborów osprzętu dla zaawansowanego amatora jazdy szosowej, oferujący niemal profesjonalne osiągi za rozsądną cenę.
Istnieją 4 grupy szosowe SRAM: Apex, Rival, Force i Red.
Najnowsza grupa SRAM Red AXS (2024) to w pełni elektroniczny, bezprzewodowy osprzęt 2x12, jeden z najlżejszych na rynku obok Shimano Dura-Ace. Korba Red AXS wykorzystuje jednoczęściowe koronki 50/37, 48/35 lub 46/33T oraz opcjonalny wbudowany pomiar mocy. Kaseta XG-1290 (10-28 do 10-36T) i przerzutek z technologią Yaw i elektronicznym trymem zapewniają precyzyjne i bezgłośne zmiany biegów. Cały zestaw AXS jest o 153 g lżejszy od poprzedniej generacji, m.in. dzięki lżejszym zaciskom hamulcowym i tarczom Paceline X.
SRAM Red AXS to odpowiedź na Shimano Dura-Ace Di2 – łatwy w obsłudze, błyskawiczny w działaniu i wykorzystujący hydrauliczne hamulce tarczowe jako standard.
Najwyższa grupa szosowa SRAM Red odznacza się tytanowym i karbonowym wykonaniem. W ramach grupy znajdziesz m.in. karbonowy pająk zintegrowany z ramieniem korby.
Mówiliśmy już o względnie małej liczbie grup szosowych SRAM w stosunku do propozycji od Shimano. Cóż – w przypadku osprzętu gravelowego sytuację można określić jako wręcz przeciwną. Pojedyncza grupa Shimano GRX, z różnymi co prawda seriami, staje naprzeciw czterem konkurentom – Apex, Rival, Force Red (większość w typowo gravelowej wersji XPLR).
| Nazwa | Apex 1 | Rival 1 / Rival XPLR AXS | Force 1 / Force XPLR AXS | Red XPLR AXS |
|---|---|---|---|---|
Poziom | Podstawowa | Zaawansowana | Bardzo zaawansowana | Topowa |
Odpowiednik u Shimano | GRX RX400 / RX600 | GRX RX600 | GRX RX820 / RX825 | – |
Liczba rzędów | 1x11 (mech.) / 1x12 AXS | 1x11 (mech.) / 1x13 AXS | 1x11 (mech.) / 1x13 AXS | 1x13 AXS, wymaga ramy UDH) |
Przerzutka | Sprzęgło, Exact Actuation / AXS XPLR (11-44T) | Sprzęgło, Exact Actuation, X-SYNC, X-Horizon, CAGE LOCK / AXS XPLR 13-speed | Krótki wózek, Exact Actuation / AXS XPLR 13-speed | Montaż na osi (UDH), Magic Wheel |
Materiały | Aluminium, stal | Aluminium, stal | Aluminium, stal, karbon | Karbon, aluminium |
Manetka | Klamkomanetka DoubleTap lub manetka / bezprzewodowa AXS | Klamkomanetka DoubleTap lub manetka / bezprzewodowa AXS | Klamkomanetka DoubleTap z karbonową dźwignią / bezprzewodowa AXS | Bezprzewodowa AXS, karbonowa dźwignia, dłuższe uchwyty |
Korba | 44T, 42T, 40T (mech.) / AXS XPLR Wide 40T | 50T, 44T, 42T, 40T (mech.) / AXS z pomiarem mocy | 50T, 46T, 42T, 40T, 38T; karbonowe ramiona / AXS XPLR 38–50T (aero 44–50T) | Karbonowa, XPLR 38–46T, opcja pomiaru mocy |
Kaseta | 11-42 do 11-26 (mech.) / XPLR 11-44, 10-44, 10-36 | 11-42 do 11-26 (mech.) / XPLR XG-1371 10-46T (13-rz.) | 10-42 do 11-28 (mech.) / XPLR XG-1371 10-46T (13-rz.) | XPLR XG-1391 10-46T (13-rz.) |
Wersja elektroniczna | Apex XPLR AXS (1x12, korba Wide) | Rival XPLR AXS (1x13, korba z pomiarem mocy) | Force XPLR AXS (1x13, korba z pomiarem mocy) | Red XPLR AXS (1x13, Full Mount, korba z pomiarem mocy) |
Grupa Apex 1 wciąż jest wykonana specjalnie do rowerów przełajowych i gravelowych, ale dziś oferowana jest już nie tylko w wersji mechanicznej. Mechaniczny Apex 1 to 11-biegowa przerzutka tylna ze sprzęgłem, kaseta o zakresie do 11-42 oraz 1-rzędowa korba Narrow Wide. Do sprzedaży weszła też elektroniczna wersja Apex XPLR AXS– 1x12 z korbą Wide DUB i kasetą PG-1231 (11-44T), która wprowadziła bezprzewodową zmianę biegów do najbardziej dostępnej cenowo półki SRAM.
Poznaj różnice między rowerem przełajowym a gravelem
Rival 1 w wersji mechanicznej (1x11, kaseta 11-42) wciąż rzuca wyzwanie Shimano GRX, ale prawdziwą nowością jest Rival XPLR AXS – w pełni bezprzewodowa, 13-biegowa grupa z przerzutkiem Full Mount. Full Mount montuje się bezpośrednio na osi tylnego koła (rama musi mieć interfejs UDH), co eliminuje ryzyko wygięcia haku i ułatwia ustawienie, bez śrub regulacyjnych. Nowa kaseta XG-1371 (10-46T, 13 rzędów) zapewnia szerszy zakres przełożeń, a korby AXS oferują wbudowany pomiar mocy.
Rival XPLR AXS zyskał też mocniejsze hamulce hydrauliczne i jest lżejszy o ponad 20 g względem poprzedniej generacji.
Force 1 wciąż stoi wyżej w hierarchii niż Rival 1 – w wersji mechanicznej ma przerzutkę z krótkim wózkiem oraz karbonowe ramiona korby. Najnowsza generacja Force XPLR AXS to 13-biegowa, w pełni bezprzewodowa grupa z przerzutką Full Mount, kasetą XG-1371 (10-46T) i lekką, sztywną korbą w zakresie 38-50T (oraz aero 44-50T). Cały zestaw Force XPLR AXS waży 2686 g, czyli ponad 80 g mniej niż poprzednia generacja, a hamulce wymagają nawet o 80% mniej siły przy sięganiu z uchwytów.
Jeśli na osprzęcie znajdziesz orzełka (Eagle), masz pewność niezwykle szerokiego zakresu – a w najnowszych grupach XPLR AXS ten zakres jest jeszcze szerszy dzięki 13 biegom.
Jeśli na osprzęcie znajdziesz orzełka, masz pewność niezwykle szerokiego zakresu.
Najwyższą półkę gravelowego osprzętu SRAM reprezentuje dziś Red XPLR AXS – 13-biegowa, w pełni bezprzewodowa grupa z przerzutką Full Mount, wymagająca ramy zgodnej ze standardem UDH. Kaseta XG-1391 (10-46T) w połączeniu z karbonową korbą (zakres 38-46T, opcjonalny pomiar mocy) daje najszerszy w historii XPLR zakres przełożeń przy zachowaniu niewielkich skoków między biegami. Dłuższe, karbonowe manetki i hamulce hydrauliczne typu Flat Mount z pojedynczym tłoczkiem zapewniają wysoką kontrolę na każdej powierzchni.
Gravelowe propozycje amerykańskiego producenta nie ograniczają się do samych grup osprzętu. Zapraszając do współpracy marki RockShox i Zipp, również należące do korporacji SRAM, firma stworzyła kolekcję XPLR. Znajdziesz w niej komponenty polecane do graveli, w tym napęd eTap AXS z grup szosowych. Bezprzewodowo nie tylko zmienisz bieg, ale też obniżysz lub podniesiesz sztycę. To niejedyny wkład RockShox’a, który dodał oznaczony logo XPLR wspornik Reverb.
W przypadku napędów szosowych można dostrzec więcej podobieństw między firmą Shimano i SRAM. MTB to już jednak temat bardziej skomplikowany – trudno o bezpośrednie zestawienie obu marek, mimo to spróbujemy.
To właśnie w dziedzinie rowerów, których przeznaczeniem są góry, firma zza oceanu znajduje najbardziej innowacyjne rozwiązania. Jednym z pomysłów, które się przyjęły, była obrotowa manetka typu Grip Shift. Innym udogodnieniem stał się bębenek piasty XD, dzięki któremu można było stosować więcej zębatek i zwiększyć rozmiar pierwszej koronki. Jakiś czas temu powstał innowacyjny wkład suportu SRAM DUB, a także wspomniany AXS. Jak jednak prezentuje się hierarchia SRAM w pierwszych grupach MTB?
| Nazwa | X3 | X4 | X5 | X7 | X9 |
|---|---|---|---|---|---|
Poziom | Najtańsza | Budżetowa | Rekreacyjna | Podstawowa MTB | Średnia półka |
Odpowiednik u Shimano | Tourney | Altus | Acera/Alivio | Deore | Deore/SLX |
Liczba rzędów | 2x7, 2x8, 2x9 3x7, 3x8, 3x9 | 2x7, 2x8, 2x9 3x7, 3x8, 3x9 | 2x10, 3x10 | 2x10, 3x10 | 2x10, 3x10 |
Materiały | Tworzywo | Tworzywo | Aluminium, tworzywo | Aluminium, tworzywo | Aluminium, karbon |
Cechy warte uwagi | Zmiana przełożeń 1:1 | Technologia X-Glide | Obejma MatchMaker | Sprzęgło w przerzutce | Karbonowy wózek przerzutki, Zero Loss |
Komponenty oznaczone jako X3 i X4 nie stanowią kompletnej grupy i są zbudowane w sporej części z plastiku. Pierwsza z wymienionych serii obejmuje napęd 2x7 lub 3x7 z klasyczną manetką oferującą zmianę biegów w technologii 1:1®. To absolutnie najtańszy segment jakościowy i cenowy marki ze Stanów Zjednoczonych.
Manetki w grupie SRAM X4 działają z 8- lub 9-rzędową kasetą, a także dwoma albo trzema blatami z przodu. Oferta obejmuje zarówno klasyczne dźwigienki, jak i obrotową rączkę Grip Shift. W serii X4 po raz pierwszy pojawia się technologia X-Glide, dzięki której przednia przerzutka lepiej układa łańcuch na blatach korby.
X5 stworzono dla rekreacyjnych rowerzystów, którzy czasem zapuszczają się w teren. Można tu znaleźć 10-biegowe przerzutki tylne, 2 i 3-blatowe mechanizmy korbowe, a także manetki klasyczne oraz obrotowe. Wspominaliśmy o współpracy firm SRAM i RockShox – dotyczy ona również komponentów MTB. Już w grupie X5 można znaleźć manetkę, która ma obejmę MatchMaker. Dzięki niej element w zgrabny sposób zgrywa się nie tylko z dźwignią hamulcową, ale i blokadą skoku RockShox PushLoc, oszczędzając miejsce na kierownicy.
Hamulce z grupy SRAM G2 służą skutecznej zmianie biegów.
W grupie X5 dostępne są wkłady suportu w wersjach Press Fit (PF) i GXP. Można śmiało powiedzieć, że jest to poziom osprzętu Shimano Acera lub Alivio, często określanych jeszcze nie jako grupy MTB, ale ATB (All Terrain Bike).
W grupie X7 pojawiają się technologie przeniesione z wyższych grup. Przerzutka tylna SRAM X7 to najtańszy model amerykańskiego producenta ze wbudowanym sprzęgłem. Logo X7 oznacza także 10-koronkowe kasety oraz mechanizmy korbowe z 2 i 3 tarczami. Grupę z siódemką charakteryzują lepsze materiały wykonania komponentów niż X5.
Ten osprzęt spotykany jest najczęściej w rowerach ze średniej półki cenowej. Napęd SRAM X9 też skonfigurowano klasycznie jako 2/3x10, ale pojawia się coraz więcej technologii z topowych grup. Manetka zbudowana na łożyskach posiada np. system Zero Loss, dzięki któremu dźwigienka zmiany biegu nie ma martwego skoku, a przerzutka jest aktywowana od razu. W ofercie znajdziesz również dopracowaną manetkę obrotową – specjalność marki SRAM. Dobry stosunek jakości do ceny to zasługa aluminium, choć trzeba zaznaczyć, że grupa obejmuje także tylną przerzutkę z karbonowym wózkiem.
| Nazwa | SX | NX | GX |
|---|---|---|---|
Poziom | Zaawansowana | Zaawansowana | Bardzo zaawansowana |
Odpowiednik u Shimano | Deore | Deore/SLX | SLX |
Liczba rzędów | 1x11, 1x12 | 1x11, 1x12 | 1x11, 1x12 |
Materiały | Aluminium | Aluminium | Aluminium |
Cechy warte uwagi | Maksymalna rozpiętość kasety: 11-50 (Eagle); na bębenek Shimano ; X-Sync 2, X-Horizon, wersja DUB napędu | Maksymalna rozpiętość kasety: 11-50 (Eagle); na bębenek Shimano; Press-Fit, BB30, | Maksymalna rozpiętość kasety 10-52 (Eagle); bębenek XD; dostępna wersja DH (3x7) |
Wersja elektroniczna | - | - |
Pierwsza z sygnowanych orłem grup SRAM wyznacza pewną granicę między osprzętem średniej półki a napędem MTB pełną gębą. SX Eagle to najtańsza seria przerzutek 1x12 w ofercie firmy ze Stanów Zjednoczonych. 12-rzędowy napęd z szerokim zakresem przełożeń i cenionymi technologiami, takimi jak X-Sync 2 czy X-Horizon, gwarantuje precyzyjną zmianę przełożeń. Połączenie aluminium i stali w mechanizmie korbowym, dostępnym także w wersji DUB, zapewnia z kolei solidność, potrzebną w terenowych warunkach.
Czy wiesz, że…
Wszystkie komponenty z Eagle w nazwie są 12-rzędowe? To technologia dodana do grup od SX aż po XX, która zapewnia szeroki zakres przełożeń – do nawet 520%. Warto zaznaczyć, że w ramach niektórych wyższych serii MTB znajdziesz także 11-rzędowe rozwiązania, a nawet z 7 zębatkami kasety jak w przypadku wersji DH. Jeśli jednak spostrzeżesz orła na napędzie – masz pewność 12 koronek i najwyższej jakości. To crème de la crème osprzętu górskiego SRAM.
W SRAM NX Eagle znajdziesz szereg technologii, które mają na celu wzmocnić komponenty przy jak największej oszczędności masy. Przykładem jest suport GXP w technologiach Press-Fit i BB30. To element wciskany do dwuczęściowych korb, który oznacza mniejszy Q-factor, co wpływa na bardziej sportową jazdę.
SRAM NX to zaawansowana grupa do MTB. Jest mniej więcej odpowiednikiem Shimano Deore czy SLX.Oczywiście do dyspozycji masz także tylną przerzutkę ze sprzęgłem, które skutecznie zapobiegnie ruszaniu się łańcucha na wybojach. Ponieważ kaseta NX Eagle PG-1230 współpracuje z klasycznym bębenkiem Shimano, a nie autorskim SRAM XD, jej maksymalna rozpiętość wynosi 11-50. W grupie NX pojawia się charakterystyczna manetka obrotowa, którą możesz zamienić na dźwigienki.
SRAM GX to popularny i bardzo zaawansowany napęd MTB amerykańskiego koncernu. W trzeciej serii spod znaku orła są prawie wszystkie technologie znane z najwyższych grup, dlatego elementy pracują płynnie. Konkurencyjną cenę komponentów zdołano utrzymać, rezygnując ze stosowania włókien węglowych. Ale nie wszędzie – karbon pojawia się na ramionach korby w technologii DUB. Nieco większa masa komponentów jest może odczuwalna, ale oszczędność nakładów finansowych w porównaniu do grupy X0 – także.
SRAM GX to najniższa grupa MTB z autorskim bębenkiem XD. Do dyspozycji masz 12 zębatek kasety, choć w sprzedaży uświadczysz też starsze części bez orła: 11-rzędowe, a nawet, w wersji DH, napęd 3x7. W skład grupy wchodzi manetka SRAM GX Eagle Trigger montowana na obejmie MatchMaker. Do wyboru cały czas jest również wersja obrotowa.
Kontroler w grupach oznaczonych logo AXS służy do bezprzewodowej zmiany przełożeń, a nawet regulacji przerzutki.
GX to pierwsza z górskich grup, w których marka SRAM zapewniła bezprzewodową zmianę biegów. Mowa o kolekcji AXS, która obejmuje także wyższe napędy.
Gdyby nie fakt, że 11-rzędowa seria X1 pojawiła się na rynku przed linią GX, można by było domniemywać, że X1 to minimalnie ulepszony GX. Napęd jest lżejszy od poprzedniej grupy, a wszystko za sprawą obrabiania CNC zamiast odlewu z aluminium. W ramach serii X1 masz do wyboru mechanizm korbowy w trzech wersjach – z aluminiowymi, drążonymi ramionami, a także karbonowymi lub do e-MTB. Manetka posiada obejmę MatchMaker i technologię Zero Loss – podobnie jak komponent GX.
| Nazwa | X1 | X01 | XX1 | X0 | XX |
|---|---|---|---|---|---|
Poziom | Bardzo zaawansowana | Zaawansowana wyścigowa | Topowa mechaniczna | Zaawansowana elektroniczna | Topowa elektroniczna |
Odpowiednik u Shimano | SLX/XT | XT | XT/XTR | XTR | |
Liczba rzędów | 1x11 | 1x12 | 1x12 | 1x12 | 1x12 |
Materiały | Aluminium CNC, karbon | Aluminium, stal, karbon | Aluminium, stal, karbon, tytan | Aluminium, stal, karbon | Aluminium, stal, karbon |
e-bike | - | - | - | Możliwość montażu | Możliwość montażu (nie dotyczy wersji SL) |
Cechy warte uwagi | Ramiona karbonowe lub drążone aluminiowe | Stalowa kaseta X-Dome, karbonowe ramiona i wstawki w przerzutce; wersja DH z 7/10 zębatkami kasety | Karbonowy wózek przerzutki, kółka na łożyskach ceramicznych | Łańcuch T-Type; aluminiowe ramiona korby | Magic Wheel, Łańcuch T-Type; Również w wersji superlekkiej do XC (XX SL) |
Wersja Elektroniczna | - | Tylko (X0 AXS Transmission) | Tylko (XX AXS Transmission) | ||
Zdobiony mocną czerwienią osprzęt X01 jest wysoce zaawansowany materiałowo. 12-rzędowa kaseta X-Dome została wykonana z pojedynczego kawałka stali, dlatego ma niską masę. Tym samym walorem odznacza się mechanizm korbowy z karbonowymi ramionami. Na redukcję wagi wpłynęły też wstawki z włókna węglowego w tylnej przerzutce. Dodatkowo w ramach grupy dostępne są komponenty w wersji DH – z 7 i 10-biegową kasetą.
Wprowadzenie elektronicznej grupy SRAM XX1 Eagle AXS DUB stanowiło dużą innowację w segmencie MTB. Nowością był guzik sprinterski, który natychmiastowo wrzucał przełożenie. Jeszcze do niedawna XX1 to była topowa grupa napędu górskiego, lżejsza niż X01.
Karbonowe ramiona i 12-rzędowa kaseta o wysokim zakresie –X01 świetnie nadaje się do wyścigów.
Do dzisiaj osprzęt można pochwalić za wyjątkowo niską masę, wynik użycia większej ilości dwóch zaawansowanych materiałów: tytanu i włókna węglowego. Kółka karbonowego wózka przerzutki SRAM poruszają się na łożyskach ceramicznych – to świadectwo najwyższej jakości. Tak jak w przypadku X01, grupa jest 12-rzędowa. Kaseta XX1 Eagle ma rozpiętość 10-52 i aż 520% zakres przełożeń. Z serii XX1 pochodzi także sterowana bezprzewodowo sztyca.
Wprowadzając na rynek osprzęt Transmission marka SRAM dołożyła do portfolio trzy 12-rzędowe grupy, wyłącznie elektroniczne i bezprzewodowe. Dzięki aplikacji na telefon napęd można łatwo zamontować, co dotyczy również bezpośredniego mocowania przerzutki – wyłącznie w rowerach z hakiem UDH.
Najbardziej przystępną cenowo serią Transmission jest X0 Eagle – osprzęt zdobiony głęboką czernią. Na wzmiankę zasługują przede wszystkim drążone aluminiowe ramiona w mechanizmie korbowym. Nietuzinkowy pomysł na tę konstrukcję pozwolił uzyskać trzy korzyści – wytrzymałość, lekkość i względną ekonomiczność komponentu. Dzięki pierwszemu z wymienionych walorów grupa X0 może być stosowana także w rowerach elektrycznych.
Kaseta z grupy SRAM XX SL jest przystosowana do łańcuchów w standardzie T-Type.
Obecny top topów amerykańskiego osprzętu MTB stanowią napędy sygnowane logo XX Eagle Transmission. Karbonowe ramiona, technologia X-Dome, łańcuch T-Type z pustymi pinami – to wszystko wpływa na wyjątkowo niską masę. Jednak SRAM zachował również wysoką odporność komponentów niezbędną w MTB.
W grupie SRAM XX pojawia się bardzo ciekawe udogodnienie – magiczne koło. Technologia Magic Wheel polega na zastosowaniu kółka przerzutki z ożebrowaniem kręcącym się niezależnie od zębów, na których spoczywa łańcuch. Wszystko po to, aby klinujący się w oczku kółka patyczek nie zablokował całej pracy napędu. Mała rzecz – a cieszy.
Oprócz podstawowej serii XX SRAM wprowadził na rynek także wersję SL (SuperLight). Superlekki osprzęt jest przeznaczony do rowerów wyścigowych XC. W jaki sposób amerykańska firma zawalczyła o minimalną masę? Przede wszystkim korba SL ma puste ramiona z karbonu, a przerzutka – wózek, również z włókna węglowego. Lekkość wspomagają trzy aluminiowe zębatki kasety oraz wycięcia płytek w łańcuchu. Ze względu na radykalne odchudzenie grupa XX SL nie powinna być montowana w e-bike’ach, ale podstawowa wersja XX – jak najbardziej.
Puste karbonowe ramiona to gwarancja najniższej masy w topowej korbie do XC.
Całą grupę do rowerów elektrycznych eMTB stanowi z kolei napęd SRAM EX1. To specjalistyczny osprzęt wykonany z myślą o e-bike’ach – wytrzymały, bo wykonany z utwardzonej stali narzędziowej. Z powodów materiałowych nie ma jednak co liczyć na niską masę. Mimo to istnieją osoby, które EX1 montują nawet w rowerach z klasycznym napędach, przede wszystkim ze względu na trwałość, ale i inne walory. Mocowana na zwykły bębenek Shimano kaseta ma bowiem tylko 8 zębatek, ale zakres – aż 11-48T (436%), całkiem spory. W przerzutce znajdziesz sprzęgło, a w manetce z dźwigienkami – technologię X-ACTUATION i obejmę MatchMaker.
SRAM oferuje nie tylko grupy napędu, ale też serie hamulców: Guide oraz ich ulepszoną wersję – G2. Owe elementy dobierzesz do e-bike’ów (wersja RE), a także znajdziesz w kilku innych specjalnych seriach – T, RSC czy Ultimate. Różne okładziny czy zaciski pozwalają każdemu rowerzyście enduro oraz trail znaleźć coś dla siebie. Zaletami komponentów G2 oraz Guide są sztywność i moc, które sprostają jeździe MTB.
Nie ma prostej odpowiedzi na pytanie, czy lepszy wybór stanowi SRAM czy Shimano. Istnieje mnóstwo zwolenników japońskich oraz amerykańskich rozwiązań. Niejeden rowerzysta pokłócił się z drugim o to, co woli bardziej. Jedno jest pewne – dzięki tak żywej konkurencji rowerzyści mają do dyspozycji coraz więcej innowacji, o których kilka lat temu można było tylko pomarzyć. Oba koncerny podnoszą wzajemnie poprzeczkę, a dwukołowy świat tylko na tym zyskuje.
SRAM wypuścił dwie linie hamulców: Guide i ich ulepszoną wersję, czyli G2.Warto jednak zauważyć, że SRAM nadal jest firmą mniejszą niż Shimano. Daty powstania obu przedsiębiorstw dzieli ponad 60 lat. Założyciel japońskiej marki otworzył swój interes w 1921 r., a trzech amerykańskich pasjonatów – Scott, Ray i Sam – dopiero w roku 1987. Nawiasem mówiąc, to właśnie od pierwszych liter imion przedsiębiorców pochodzi nazwa SRAM.
Portfolio amerykańskiego koncernu obejmuje również inne cenione marki, m.in. RockShox czy Zipp. Firmy te zajmują się odpowiednio amortyzacją i innymi komponentami, takimi jak kierownice, mostki czy koła. Shimano z kolei produkuje nie tylko elementy rowerowe, ale także sprzęt dla wędkarzy. Szacuje się, że obecnie udział Japończyków w światowym rynku osprzętu dla kolarzy wynosi około 50-70% w zależności od danej półki cenowej. Amerykanie dzielą się pozostałym kawałkiem tortu z całą masą producentów z Chin, Tajwanu czy Włoch. Warto jednak zaznaczyć, że marka zza oceanu goni konkurencję, oferując wiele innowacyjnych rozwiązań.
W przeciwieństwie do wszechstronnego Shimano, SRAM stawia na dwa, może trzy konie wyścigowe. Są nimi rowery szosowe, MTB i gravele lub CX. Amerykańska marka w dużej mierze odpuszcza za to np. modele miejskie czy tańsze szosówki. Kojarzysz piasty Shimano Nexus, w które wyposażone są m.in. rowery w aglomeracyjnych wypożyczalniach? SRAM raczej stroni od takich rozwiązań. Wyjątkiem może być system SRAM i-MOTION czy piasta Automatix. Drugi z wymienionych komponentów nie potrzebuje manetki, ponieważ sam zmienia ustawienie, gdy rower uzyskuje większą prędkość. Inne grupy miejskie to ośmiobiegowa G8 i dziewięciobiegowa G9 ze zintegrowanym hamulcem Torpedo.
SRAM wywodzi się ze Stanów Zjednoczonych, dlatego doskonale zna potrzeby rowerzystów jeżdżących w dzikich odstępach Ameryki Północnej.Odpowiadając na pytanie, co wybrać – Shimano czy SRAM – należy więc mieć na uwadze wiele kwestii, m.in. rodzaj roweru, półkę cenową czy wygodę użytkowania. Osoba przyzwyczajona do manetek obrotowych postawi raczej na amerykański osprzęt, zwłaszcza jeśli chce spróbować sił w zaawansowanej jeździe MTB. Polując na nowinki z najwyższej półki cenowej XC, trudno nie zwrócić uwagi na tak wysmakowane komponenty jak przerzutka czy korba z grupy XX SL. Z drugiej jednak strony Shimano robi wszystko, aby mieć propozycje dla każdego rowerzysty rekreacyjnego – począwszy od jeżdżących po mieście, a skończywszy na kolarzach zaczynających przygodę z szosą.
Mimo segmentów, w których nie znajdziesz nic od SRAM-a, firmie udało się zbudować niezwykle solidny katalog osprzętu. Każdego roku intrygują nowe amerykańskie pomysły, które z czasem przenikają do przystępniejszych cenowo grup, także u innych producentów. Podkreślmy jednak ten czas, który ma znaczenie dla osób lubiących nowinki tu i teraz. Idealny przykład stanowi „wyścig zbrojeń” o bezprzewodowy osprzęt. Nie ma co też ukrywać – SRAM’owski AXS jest bardziej dostępny i łatwiej obsługiwany niż Shimano Di2, a do tego oferuje mnogość napędów z jednym blatem. A to tylko wierzchołek góry lodowej, pod którym ukrywa się więcej ciekawych pomysłów.